Методология

Глобал инновация индекси — ҳар йил эълон қилинадиган инновациялар соҳасидаги рейтинг бўлиб (2021 йилда 132 та давлатни қамраб олган), иқтисодий ривожланишнинг турли даражаларида бўлган мамлакатларнинг инновацион ривожланишини баҳоловчи халқаро тадқиқот нашри.
Мазкур рейтинг 2007 йилдан буён Корнелл университети, INSEAD бизнес мактаби ҳамда Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилоти (БИМТ) томонидан ишлаб чиқилиб, маълумотлар ҳар йили нашр этиб келинмоқда.
ГИИ 7 та йўналиш ва 21 та гуруҳга бўлинган 81 та кўрсаткичларни ўз ичига олади.
ГИИ кўрсаткичларининг 15 тасини халқаро индекслардан, 3 тасини Жаҳон иқтисодиёт форуми томонидан ўтказиладиган сўровномалардан ва 62 тасини тегишли халқаро ташкилотларнинг миқдорий статистик маълумотлар базасидан ва бошқа тадқиқ этиш йўли билан ҳар йилнинг октябрь ойидан кейинги йилнинг февраль ойига қадар йиғиб мамлакатлар рейтингини тузади.
Жами 81 кўрсаткичлар 2 та субиндекс 7 йўналишга ва 21 та гуруҳга бўлинган. Йўналишлар балли мавжуд эмас аммо 2 та субиндекс (Innovation input ва Innovation output) ҳамда 21 гуруҳ баллари ва рейтинги уларнинг ичига кирувчи кўрсаткичларнинг ўрта арифметик миқдори орқали ҳисобланади.

Ҳисоблаш кўрсатмалари


Индексдаги 81 та кўрсаткичларнинг ҳар бирида мамлакатга тегишли балл ва ушбу балл асосида барча давлатлар орасидаги ўрни белгиланади. Кўрсаткичлар миқдорий ва шу билан бирга сифатий бўлгани сабабли уларнинг балларини ҳисоблаш усуллари бир биридан фарқ қилади. Кўрсаткичларни қуйидаги турларга бўлишимиз мумкин:

  1. Миқдорий (59 та кўрсаткич)
  2. Индекс ва рейтинглардан олинган (18 та кўрсаткич)
  3. Сифатий/сўровнома (4 та кўрсаткич)

Миқдорий кўрсаткичлар

Ушбу турдаги 59 та кўрсаткичлар турли очиқ ва хусусий манбалардан олинади. Булар United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO), the United Nations Industrial Development Organization (UNIDO), the World Intellectual Property Organization

(WIPO), the World Bank, the Joint Research Centre of the European Commission (JRC), PwC, Thomson Reuters, IHS Markit, Wikimedia Foundation, Brand Finance, AppAnnie.

Аксарият миқдорий кўрсаткичлар (42 таси) бўйича йиғилган маълумотлар ЯИМ ва шу каби бошқа ҳажм факторларига нисбат олиш орқали қиёсий шаклга келдирилади. 58 та миқдорий индикаторларнинг 16 тасини қиёсий шаклга келтирилишни талаб қилмайди ва ўз шаклида қолади. Қиёсий шаклга келтириладиган кўрсаткичларни иқтисодиёт ва жамият хажм факторлари асосида куйидаги гуруҳларга бўлишимиз мумкин:

  • 2.1.1, 2.3.2, 3.2.3, 4.1.2, 4.1.3, 4.2.2, 5.1.3, 5.2.3, 5.3.4, 6.2.3, ва 6.3.4 ЯИМ (АҚШ доллари) га нисбатан ҳисобланади.
  • 3.3.3, 4.2.3, 5.2.4, 5.2.5, 6.1.1, 6.1.2, 6.1.3, 6.1.4, 6.2.4, 7.1.1, 7.1.2, 7.1.3, ва 7.3.4 ЯИМнинг ҳар бир миллиард доллар харид қобилияти паритетига нисбатан ҳисобланади.
  • 5.1.5, 7.2.2, 7.2.3, 7.3.1, 7.3.2, ва 7.3.3 — 15–64 ёшдаги аҳоли сонига нисбатан ҳисобланади.
  • 2.1 – 25+ ёшдаги аҳоли сонига нисбатан ҳисобланади.
  • 2.2 – 15-64 ёшдаги аҳоли сонига нисбатан ҳисобланади.
  • 5.3.1, 5.3.2, 5.3.3, 6.3.1, 6.3.2, 6.3.3, 7.2.1, ва 7.2.5 умумий савдога нисбатан ҳисобланади.
  • 6.2.5 ва 7.2.4 умумий ишлаб чиқариш миқдорига нисбатан ҳисобланади.

Кўрсаткичлар балларини ҳисоблаш

Кўрсаткичлар бўйича сатистик маълумотлар асосида ҳисобланган қийматлар ўрнига қийматига кўра 0 дан 100 гача бўлган балл белгиланади. Бунда, тегишли кўрсаткичи энг юқори бўлган давлат 100 балл олади ва кўрсаткичи энг паст давлат 0 балл олади. Аммо, индекс ва сўровнома асосида тузилган кўрсаткичлар ўз қийматида (балл ҳисобламаган ҳолда) рейтингга киритилади (UNPAN (0,1), World Economic Forum Executive Opinion Survey (1,7) и World Governance Indicators (0,100)). Кўрсаткичлар баллари иккита формула асосида ҳисобланади:

1. Баландроқ қиймати яхшироқ даража англатувчи кўрсаткичлар (Goods)

2. Пастроқ қиймати яхшироқ даража англатувчи кўрсаткичлар (Bads).

Мамлакатларнинг рейтингга киритиш талаблари

Давлатларнинг рейтинга кириш талабларига асосан мамлакатлар субиндексларнинг ҳар биридан камида 66% кўрсаткичлари бўйича маълумот тақдим этилган бўлиши керак. Бунда, биринчи 5 та йўналишга кирувчи исталган 35 та кўрсаткич ва оҳирги 2 та йўналишга кирувчи исталган 18 та кўрсаткич бўлиши керак. Тақдим этилмаган кўрсаткичлар рейтингни ҳисоблашда инобатга олинмайди.

Индикаторлар бўйича баҳолаш мезонлари ва масъул давлат органлари

Инглиз тилидаги методологияни юклаб олиш.

Тўлиқ методология жадвалини юклаб олиш (Ўзбек тилида)

ИндикаторТузувчи ташкилотМасъул давлат органиБалл
(2020)
Ўрин
(2021)
ҚийматМаълумот йилиБаҳолаш мезони
1Бошқарув институтлар сифати  55,894   
1,1Сиёсий муҳит  47,695   
1.1.1Сиёсий ва операцион барқарорлик 
(Political and operational stability)
IHS Markit ташкилотиАдлия вазирлиги,
Савдо-саноат палатаси
64,3802,42020Бизнес операцияларига таъсир қилувчи сиёсий, иқтисодий, ҳуқуқий, солиқ, операцион ва хавфсизлик йўналишларига доир (22 та кўрсаткичлардан иборат алоҳида рейтинг) хатарларнинг еҳтимоли. 
1.1.2Ҳукуматнинг самарадорлиги
(Government effectiveness)
Жаҳон банкининг Умумжаҳон бошқарув кўрсаткичлариАдлия вазирлиги39,299-0,512019Давлат хизматлари ва ижтимоий хизматларнинг сифати, сиёсий босимларнинг йўқлиги, сиёсатни шакллантириш ва амалга ошириш сифати, ҳукумат сиёсатига бўлган ишонч даражаси. Ижтимоий сўровнома.
1.2Меъёрий муҳит  49,9107   
1.2.1Норматив сифат
(Regulatory quality)
Жаҳон банкининг Умумжаҳон бошқарув кўрсаткичлариАдлия вазирлиги17,5126-0,992019Ҳукуматнинг хусусий секторни ривожлантиришга рухсат берувчи ва қўллаб-қувватловчи сиёсати ва қоидаларини шакллантириш ва амалга ошириш қобилияти. Ижтимоий сўровнома.
1.2.2Ҳуқуқ устуворлиги
(Rule of law)
Жаҳон банкининг Умумжаҳон бошқарув кўрсаткичлариАдлия вазирлиги19,1123-1,052019Ҳукуматнинг жамият қоидаларига,  мулк ҳуқуқларига риоя қилиши. Милиция ва суд фаолиятининг сифати, шунингдек, жиноятчилик ва зўравонлик еҳтимоли. Ижтимоий сўровнома.
1.2.3Ишдан бўшаш харажатлари
(Cost of redundancy dismissal)
Жаҳон банкининг Бизнес юритиш индикаторлариБандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги17,36917,332019Ортиқча ишчини ишдан бўшатиш учун олдиндан хабарнома талаблари ва тўловлар қиймати (1 ҳафталик маош кесимида).
1 йиллик ишчига, 5 йиллик ишчига ва 10 йиллик ишчига нисбатан қўлланиладиган хабарнома талаблари ва тўловларнинг ўртача қиймати.
1.3Ишбилармонлик муҳити  69,872   
1.3.1Бизнесни йўлга қўйишнинг соддалиги
(Ease of starting a business)
Жаҳон банкининг Бизнес юритиш индикаторлариАдлия вазирлиги96,2896,152019Янги хусусий корхонани очиш ва рўйхатдан ўтказиш соддалиги. Талаб этиладиган жараёнлар, минимал капитал талаблари, сарфланган вақт, лицензиялар, сертификатлар, руҳсатномалар ва бошқа талаб этиладиган жараёнлар. 
1.3.2Банкротликни ҳал этишнинг соддалиги
(Ease of resolving insolvency)
Жаҳон банкининг Бизнес юритиш индикаторлариДавлат активларини бошқариш агентлиги43,59043,532019Банкрот бўлган ёки ликвидация қилинган маҳаллий корхонанинг кредиторлари томонилан қайтариб олинган маблағлар ва бунга сарфланган вақт ва тўловлар. 
2Инсон капитали ва илмий тадқиқотлар фаолияти   30,472   
2.1Таълим  57,342   
2.1.1Таълим учун давлат ҳаражатлари
(ЯИМга нисбатан %)
(Government expenditure on education (% of GDP))
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариХалқ таълими вазирлиги,
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
Мактабгача таълим вазирлиги
5,3285,282017Давлат томонилан таълим учун сарфланган ҳаражатларнинг ЯИМга нисбати.
2.1.2Бир ўқувчига тўғри келадиган давлат таълим
ҳаражатлари, ўрта таълим
(Government expenditure on education per pupil, secondary education)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариХалқ таълими вазирлиги,
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги
  Давлат томонилан 1 та ўқувчига сарфланган харажатларнинг аҳоли жон бошига ЯИМ дан %.
2.1.3Таълимнинг давомийлиги
( School life expectancy)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариХалқ таълими вазирлиги,
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
Мактабгача таълим вазирлиги
12,58712,472019Ўқувчининг маълумот олиш учун ўртача сарфлаган йиллари (бошланғич синфдан университет даражасигача).
2.1.4Ўқиш, математика ва фанлар бўйича баҳолаш PISA
(Assessment in reading, mathematics, and science, PISA)
Иқтисодий ҳамкорлик ва ривожланиш ташкилотининг Ҳалқаро талабаларни баҳолаш дастури PISAВазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Таълим сифатини назорат қилиш давлат инспекцияси,
Халқ таълими вазирлиги
   PISA ташкилоти томонидан ўқиш, математика ва илф-фан соҳаларида баҳолаш учун ўтказиладиган тест синовлари.
2.1.5Ўқувчи – ўқитувчи нисбати, ўрта таълим
(Pupil-teacher ratio, secondary)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариХалқ таълими вазирлиги10,93710,862019Жами ўрта таълим ўқувчиларининг ўқитувчилар сонига бўлган нисбати.
2.2Олий таълим   3268   
2.2.1Олий таълим муассасаларига қабул қилиш
(Tertiary enrolment)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Давлат тест маркази
12,610812,582019Жами ОТМларга қабул қилинган талабаларнинг расмий олий таълимга кириш ёшида бўлган аҳоли сонига нисбати.
2.2.2Илм-фан ва мухандислик соҳасида битирувчилар
(Graduates in science and engineering)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
Фанлар академияси
34,5734,482019Табиий фан, математика, статистика, АКТ, ишлаб чиқариш, мухандислик ва қурилиш соҳалари битирувчиларининг жами олий таълим битирувчиларига нисбати.
2.2.3Олий таълим муассасаларидаги чет эл фуқаролари сони
(Tertiary-level inbound mobility)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
Ички ишлар вазирлиги
0,21050,232018Олий таълим муассасаларидаги хорижий талабаларнинг жами талабаларга нисбати.
2.3Тадқиқотлар ва ишланмалар  295   
2.3.1Тадқиқотчилар
(Researchers)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Фанлар академияси,
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги
476,269476,182018Тўлиқ иш штатига эга тадқиқотчилар, докторантура (PhD) даражасида тадқиқотлар олиб бораётган талабалар сонининг ҳар 1 миллион аҳоли сонига бўлган нисбати.
2.3.2Тадқиқотлар ва ишланмалар учун ялпи ҳаражатлар
(Gross expenditure on R&D (GERD))
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Фанлар академияси
0,1990,132018Маблағлар манбаидан қаттий назар тадқиқот ва ишланмалар учун ялпи ҳаражатларнинг ЯИМга нисбати.
2.3.3Тадқиқотлар, ишланмалар соҳасидаги глобал
компаниялар – энг юқори учталикнинг ўртача
харажатлари
(Global R&D companies, average expenditure top 3)
EU JRC Industrial R&D Investment Scoreboard Инновацион ривожланиш вазирлиги,
Фанлар академияси,
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги,
Савдо-саноат палатаси
04102020Давлатнинг глобал миқиёсдаги 3-та топ компанияларининг тадқиқот ва ишланмаларга сарфлаган харажатларининг ўрта арифметиги (млн АҚШ доллари).
2.3.4QS рейтинги бўйича энг юқори учталик
университетларнинг ўртача баҳоси
(QS university ranking average score of
top 3 universities)
QS Quacquarelli Symonds LtdВазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Таълим сифатини назорат қилиш давлат инспекцияси,
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги
07402020QS Quacquarelli Symonds Ltd жадвалининг топ 1000 талигига кирган 3 та университетнинг ўртача баҳоси.
3Инфратузилма  40,472   
3.1Ахборот-коммуникация технологиялари (АКТ)  66,965   
3.1.1АКТ қамрови
(ICT access)
ГИИ ҳисоб-китоблари
Жаҳон телекоммуникациялари ва
АКТ кўрсаткичлари базаси
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги60,1766,0120195 та кўрсаткичлар асосида баҳоланади: телефон абонентлари сони, мобил алоқа абонентлари сони, интернет тезлиги, копьютерга эга хонадонлар сони, интернетга уланган хонадонлар сони.
3.1.2АКТдан фойдаланиш
(ICT use)
ГИИ ҳисоб-китоблари
Жаҳон телекоммуникациялари ва
АКТ кўрсаткичлари базаси
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги48,3844,8320193 та кўрсаткичлардан асосида баҳоланади: интернет фойдаланувчилари сони, интеренетга уланган аҳоли сони ва актив ҳолатдаги мобил алоқа абонентлари.
3.1.3Электрон ҳукумат хизматлари
(Government’s online service)
БМТ Давлат бошқаруви тармоғи
Электрон ҳукумат сўровномаси
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги78,2460,782020Ҳукумат томонидан онлайн тарзда қўрсатилган хизматларнинг сифатини баҳолайди.
3.1.4Электрон иштирок этиш
(Online e-participation)
БМТ Давлат бошқаруви тармоғи
Электрон ҳукумат сўровномаси
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги81460,812020Давлат органлари веб-сайтларининг онлайн ахборот ва онлайн хизмат кўрсатиш воситалари сифати, долзарблиги ва фойдалилигини баҳолайди.
3.2Умуммий инфратузилма  35,737   
3.2.1Электр энергиясини ишлаб чиқариш
(Electricity output)
Халқаро энергетика агентлиги
Жаҳон энергия баланси маълумотлар хизмати
Энергетика вазирлиги1908,6821908,572018Гидро, кўмир, нефт, газ, атом, геотермал, қуёш, шамол, денгиз тўлқинлари ва чиқиндилардан ишлаб чиқарилган энергия хажми (GWh ҳар бир миллион аҳоли сонига).
3.2.2Логистика самарадорлиги
(Logistics performance)
Жаҳон банки Turku Иқтисодиёт мактаби билан ҳамкорликдаТранспорт вазирлиги24,6952,582018Логистика ишчилари орасида ўтказиладиган сўровнома 6-та компонентдан ташкил топган:
Чегара ҳизматларининг самарадорлиги, савдо ва транспорт инфраструктурасин, ҳизматларнинг рақобатбардош нархлари, логистика ҳизматларининг самарадорлиги ва сифати, жўнатмаларни кузатиш имкони, товар олувчига етқазиб беришга сарфланган вақт.
3.2.3Капитални ялпи тарзда тўплаш
(Gross capital formation)
Халқаро валюта фонди, Жаҳон банки (маълумотлар базаси)Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги,
Давлат статистика қўмитаси,
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги
39,5739,532020Миллий валютадаги жами инвестицияларнинг ЯИМга нисбати.
3.3Экологик барқарорлик  18,7111   
3.3.1Энергия ресурсларидан фойдаланиш
бирлигига тўғри келадиган ЯИМ
(GDP per unit of energy use)
Халқаро энергетика агентлиги
Жаҳон энергия баланси маълумотлар хизмати
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Энергетика вазирлиги
5,81105,762018Аҳолига етказиб берилган энергиянинг ҳар бир минг АҚШ доллари ЯИМ ХҚПга нисбати.
3.3.2Экология кўрсаткичлари
(Environmental performance)
Yale ва Columbia Университетларининг
Экологик самарадорлик индекси
Экология ва атроф — муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси44,37744,32020Ҳаво сифати, ичимлик суви сифати, ифлослантирувчи чиқиндилар каби 32 та кўрсаткичлардан ташкил топган алоҳида рейтинг.
3.3.3ISO 14001 бўйича экологик сертификатлар
(ISO 14001 environmental certificates)
Халқаро стандартлаштириш ташкилотиЭкология ва атроф-муҳитни муҳофаза қилиш давлат қўмитаси,
Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги
0,21160,182019Берилган сертификатлар сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
4Бозорларнинг ривожланганлиги  56,924   
4.1Кредит  30,2105   
4.1.1Кредит олишнинг осонлиги
(Ease of getting credit)
Жаҳон банкининг Бизнес юритиш индикаторлариМарказий банк6561652019Қарз олувчиларнинг ҳуқуқлари, кредиторлар ҳақида ахборот тизими. Мавжуд гаров ва банкротлик қонунлар кредит олишни мувофиқлаштириши. Кредит бюролари ва бошқа ташкилотлар орқали кредиторлар тўғрисида маълумотлар олишнинг имкони.
4.1.2Хусусий секторга ички кредит бериш
(Domestic credit to private sector)
Халқаро валюта фондиМарказий банк309530,042019Хусусий секторга ички кредитларнинг ЯИМга нисбати.
4.1.3Микромолия ташкилотларининг кредит портфели
(Microfinance institutions’ gross loan portfolio)
Микромолиялаштириш Бўйича Маълумот Алмашиш,
Аралаш бозор маълумотлар базаси;
Халқаро валюта фонди
Марказий банк0800,000492018Мамлакатдаги микромолия ташкилотларининг кредит портфелининг ЯИМга нисбати.
4.2Инвестициялар  7011   
4.2.1Миноритар инвесторлар ҳимоясининг оддийлиги
(Ease of protecting minority investors)
Жаҳон банкининг Бизнес юритиш индикаторлариМолия вазирлиги7036702019Компания акциядорларини директорлар томонидан активларни нотўғри ишлатилишидан ҳимоя қилиш. Транзакцияларнинг очиқлиги, акциядорларнинг директорларни жавобгарликга жалб қилиш имконияти, маълумотларнинг акциядорлар учун очиқлиги. 
4.2.2Бозор капиталлашуви
(Market capitalization)
Жаҳон банки
Жаҳон ривожланиши кўрсаткичлари
Молия вазирлиги  Акциялари биржаларда жойлаштирилган маҳаллий корхоналарнинг бозор қиймати ЯИМга нисбатан.
4.2.3Венчур капитал инвесторлар
(Venture capital recipients, deals)
Refinitiv EikonИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Молия вазирлиги
  Венчур капитал инвестициялари қийматининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
4.2.4Венчур капитал олувчилар
(Venture capital recipients, deals)
Refinitiv EikoneИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Молия вазирлиги
  Мамлакатда қабул қилинган венчур капитал қийматининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
4.3Савдо, рақобат, ва
бозор миқёси
  70,462   
4.3.1Қўлланиладиган тариф ставкаси, ўртача кўрсаткич
(Applied tariff rate, weighted mean)
Жаҳон банки
Жаҳон ривожланиши кўрсаткичлари
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги8,71108,732015Барча махсулотларга кўлланиладиган тариф ставкасининг ўрта фоизи.
4.3.2Маҳаллий саноатнинг ҳилма-ҳиллиги
(Domestic industry diversification)
Бирлашган Миллатлар ташкилотининг саноатни ривожлантириш ташкилотиИқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Монополияга қарши курашиш қўмитаси,
Савдо-саноат палатаси
95,9220,112018Мамлакатда ишлаб чиқариш йўлга қўйилган саноат соҳалари йўналишлари сониннинг умумий ишлаб чиқарилган маҳсулотга бўлган нисбати.
4.3.3Ички бозор ҳажми
( Domestic market scale)
Халқаро валюта фондиИқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги250,260250,162020Ахоли жон бошига ЯИМнинг доллар қиймати.
5Бизнесни ривожлантириш   14,8123   
5.1Олий маълумотли  ишлашчилар  22,893   
5.1.1Илм-фанга асосланган соҳаларда бандлик
(Employment in knowledge-intensive services)
Халқаро меҳнат ташкилоти
ILOSTAT меҳнат статистикаси маълумотлар базалари
Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги,
Фанлар академияси
  Иш бошқарувчилар, мутахассислар, техниклар ва мутахассис ёрдамчилари даражасижаги ишчиларнинг жами ишчилар сонига нисбати.
5.1.2Расмий ўқитишни таклиф қилувчи фирмалар
(Firms offering formal training)
Жаҳон банки, корхоналар тадқиқотлариБандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги16,98716,92019Ҳодимларига тренинглар таклиф этувчи корхоналарнинг барча корхоналарга нисбати.
5.1.3Бизнес-корхоналар томонидан амалга ошириладиган тадқиқот ва ишланмаларга ялпи ҳаражатлар
(GERD performed by business enterprise)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Савдо-саноат палатаси
0,1720,052018Корхоналар томонидан бажарилган тадқиқотлар ва ишланмаларга ялпи ҳаражатларнинг мамлакатдаги жами тадқиқот ва ишланмалар харажатларига нисбати.
5.1.4Бизнес-корхоналар томонидан молиялаштириладига н илмий тадқиқотлар ва ишланмаларга ялпи ҳаражатлар
(GERD financed by business enterprise)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги
42,43842,432018Корхоналар томонидан молиялаштирилган тадқиқотлар ва ишланмаларга ялпи ҳаражатларнинг мамлакатдаги жами тадқиқот ва ишланмалар харажатларига нисбати.
5.1.5Олий маълумотли аёлларнинг ишлаши
(Females employed with advanced degrees)
халқаро меҳнат ташкилоти
ILOSTAT меҳнат статистикаси маълумотлар базалари
Маҳалла ва оилани қўллаб қувватлаш вазирлиги,
Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлиги
  25 ёшдан юқори ҳамда магистр ва ундан юқори маълумот даражасига эга бўлган ишчи аёлларнинг жами ишчи аёлларга нисбати.
5.2Инновацион боғлиқликлар  2,6130   
5.2.1  Университетлар ва иқтисодий тармоқлар ўртасидаги илмий ҳамкорлик
(University/industry research collaboration)
Жаҳон иқтисодий форумиОлий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
Инновацион ривожланиш вазирлиги,
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги
  Сўровномага саволига ўртача жавоб (Мамлакатингизда бизнес ва университетлар тадқиқот ва ишланмалар бўйича  ҳамкорлиги қай даражада?).
5.2.2Кластернинг ривожланганлиги
(State of cluster development)
Жаҳон иқтисодий форумиИқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги,
Инновацион ривожланиш вазирлиги
  Сўровномага саволига ўртача жавоб (Мамлакатингизда кластерлар қай даражада ривожланган?).
5.2.3Хориж томонидан молиялаштириладиган тадқиқот ва ишланмаларнинг ялпи ҳаражатлари
(GERD financed by abroad)
ЮНЕСКОнинг статистик маълумотлариИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Фанлар академияси,
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги
0970,000392018Хориждан молиялаштирилган тадқиқот ва ишланмаларнинг ялпи ҳаражатларнинг жами тадқиқот ва ишланмалар харажатларига нисбати.
5.2.4Қўшма корхона/стратегик уюшмалар
(Joint venture/strategic alliance deals)
Refinitive (an LSEG business) SDC
Platinum database
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги,
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Молия вазирлиги
0620,0282020Қўшма корхона/стратегик уюшмалар ўртасидаги шартномалар сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
5.2.5Икки идорага берилган патент талабномалари
(Patent families filed in two offices)
Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилотиИнтеллектуал мулк агентлиги0900,0142017Икки ёки ундан кўп давлатларда берилган патент талабномалари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
5.3Билимларни ўзлаштириш  1998   
5.3.1Интеллектуал мулк тўловлари
(Intellectual property payments)
Жаҳон савдо ташкилоти
Тижорат хизматлари савдоси бўйича таянч маълумотлар
Интеллектуал мулк агентлиги0,3830,2920193 йил давомида интеллектуал мулк тўловлари ўрта ҳисобининг умумий савдога нисбати.
5.3.2Юқори технология маҳсулотлари импорти
(High-tech imports)
Жаҳон савдо ташкилоти, БМТ Comtrade маълумотлар базасиИнвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги,
Давлат божхона қўмитаси
8,8518,782019Умумий савдога нисбатан юқори технологияли маҳсулотларнинг импорти (фармацевтика маҳсулотлари, компютер, электрон ва оптик маҳсулотлар, космик кемалар ва машиналар).
5.3.3АКТ хизматлари импорти
(ICT services imports)
Жаҳон савдо ташкилоти
Тижорат хизматлари савдоси бўйича маълумотлари
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги0,31150,332019Телекоммуникация, компьютер ва ахборот хизматлари импортининг умумий савдога нисбати.
5.3.4Тўғридан-тўғрива хорижий инвестицияларнинг кириб келиши
(Foreign direct investment net inflows)
Халқаро валюта фонди,
халқаро молиявий статистика ва маълумотлар файллари,
жаҳон банки ва ОЕCД ГДП ҳисоб-китоблари
Жаҳон банки
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги2,8582,762019Тўғридан-тўғри хорижий инвестицияларнинг ЯИМга нисбатининг ўрта 3 йиллиги.
5.3.5Бизнесда тадқиқотчилик маҳорати
(Research talent in business enterprise)
ЮНЕСКО статистика институтиИнновацион ривожланиш вазирлиги12,96012,92018Бизнесларда фаолият юритаётган тадқиқотчиларнинг сонининг ҳар бир минг аҳоли сонига нисбати.
6Билим ва технология   17,977   
6.1Билим яратиш  10,677   
6.1.1Келиб чиқиши бўйича патент талабномалари
(Patents by origin)
Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилотиИнтеллектуал мулк агентлиги1,5471,532019Маҳаллий идораларга топширилган патент талабномалари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
6.1.2Келиб чиқиши бўйича Патент кооперацияси шартномаси асосида топширилган талабномалар
(PCT patents by origin)
Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилотиИнтеллектуал мулк агентлиги09802020Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилоти идоралари орқали топширилган халқаро патент талабномалари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
6.1.3Келиб чиқиши бўйича “фойдали моделлар”
(Utility models by origin)
Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилотиИнтеллектуал мулк агентлиги1,1221,112019Маҳаллий идораларга топширилган қисқа муддатли патент талабномалари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
6.1.4Илмий-техник мақолалар
(Scientific and technical articles)
Clarivate Analytics,  Web of ScienceИнновацион ривожланиш
вазирлиги,
Фанлар академияси,
Олий ва ўрта махсус
таълим вазирлиги
2,11252,092020Илм-фан ва техника соҳаларидаги журнал нашрлари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
6.1.5Ҳавола қилинадиган ҳужжатлар (H index)
(Citable documents H index)
SCImago SJRИнновацион ривожланиш вазирлиги,
Фанлар академияси,
Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги,
таркибида илмий-тадқиқот институтлари ва университетлар бор вазирлик ва идоралар
4,4112942020Энг камида H-цитаталари олган, чоп этилган нашрлар сонининг жами нашрларга нисбати.
6.2Билимлар таъсири  35,142   
6.2.1Меҳнат унумдорлигининг ўсиш суръати
(Labor productivity growth, %)
The Conference Board
The Conference Board Total Economy Database Output
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Давлат статистика қўмитаси 
4,684,562020Оҳирги 3 йил давомида ЯИМ ўсиш суръати ўрта қийматининг ҳар бир ишчига нисбати.
6.2.2Янги бизнеслар
(New businesses)
Жаҳон банкининг Бизнес юритиш индикаторлариТадбиркорликни ривожлантириш агентлиги,
Савдо-саноат палатаси,
Адлия вазирлиги
1,6631,632018Ҳар бир минг 16-64 ёшдаги аҳоли сонига янги очилган бизнеслар сонининг нисбати.
6.2.3Компьютер дастурий таъминотига ҳаражатлар
(Computer software spending)
IHS Markit
Ахборот-коммуникация
технология базаси
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги,
Давлат статистика қўмитаси
   Жами дастурий таъминотига ҳаражатларнинг ЯИМга нисбати (сотиб олинган, лизинга олинган ва бошқа).
6.2.4ISO 9001 сифат сертификатлари
(ISO 9001 quality certificates)
Халқаро стандартлаштириш ташкилотиТехник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги2,3832,322019ISO 9001 сифат сертификатлари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
6.2.5Юқори ва ўрта технологияли маҳсулотларни ишлаб чиқариш
(High-tech and medium-high-tech output)
Бирлашган Миллатлар ташкилотининг саноатни ривожлантириш ташкилотиИқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Инновацион ривожланиш вазирлиги,
Савдо-саноат палатаси
245224,012018Юқори технологияли (фармацевтика маҳсулотлари, компютер, электрон ва оптик маҳсулотлар, космик кемалар ва машиналар) ва ўрта технологияли (кимёвий маҳсулотлар, қурол ва ўқ-дорилар, электр ускуналари, асбоб-ускуналар, автомобиллар, кема ва қайиқлар, тиббий ускуналар) ишлаб чиқаришнинг жами ишлаб чиқарилган маҳсулотга нисбати.
6.3Билимларни тарқатиш  8102   
6.3.1Интеллектуал мулкдан келадиган тушумлар
(Intellectual property receipts)
Жаҳон савдо ташкилоти
Савдо хизматлари тижорати маълумотлар базаси
Интеллектуал мулк агентлиги01030,00262019Интеллектуал мулкдан келадиган тушумларнинг умумий савдога нисбати (3 йиллик ўрта қиймати).
6.3.2Ишлаб чиқариш ва экспортнинг мураккаблиги
(Production and export complexity)
The Atlas of Economic Complexity Index
Иқтисодий мураккаблик индекси
Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги
34,479-0,412018Экспорт учун ишлаб чиқарилган маҳсулотлар турларининг сони.
6.3.3Юқори технологияга асосланган соф экспорт
(High-tech net exports)
Жаҳон савдо ташкилоти, БМТ Comtrade маълумотлар базасиИнвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги,
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги,
Инновацион ривожланиш вазирлиги
0,11190,112019Умумий савдога нисбатан юқори технологияли маҳсулотларнинг (фармацевтика маҳсулотлари, компютер, электрон ва оптик маҳсулотлар, космик кемалар ва машиналар) экспорти (риэкспорт айирилган).
6.3.4АКТ хизматлари экспорти
(ICT services exports)
Жаҳон савдо ташкилоти
Савдо хизматлари тижорати маълумотлар базаси
Ахборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги,
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги
0,8870,762019Телекоммуникация, компьютер ва ахборот хизматлари экспорти умумий савдога нисбати.
7Ижодий маҳсулотлар  12,3113   
7.1   19106   
7.1.1Келиб чиқиши бўйича товар белгилари
(Trademarks by origin)
Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилотиИнтеллектуал мулк агентлиги32,87132,82019Патент талабномаларидаги товар ва хизматлар белгилари турлари ва синфлари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.
7.1.2Дунёнинг 5000 топ брендлари ичига кирувчи брендларнинг ЯИМдан улуши
(Global brand value, Top 5000, % GDP)
Brand FinanceИқтисодий тараққиёт ва камбағалликни қисқартириш вазирлиги,
Инновацион ривожланиш вазирлиги,
Савдо-саноат палатаси,
  Дунёнинг 5000 топ брендлари ичига кирувчи миллий брендлар қийматининг ЯИМдан улуши.
7.1.3Келиб чиқиши бўйича саноат намуналари
(Industrial designs by origin)
Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилотиИнтеллектуал мулк агентлиги,
Техник жиҳатдан тартибга солиш агентлиги
1691,022019Интелектуал муҳофазага олинган маҳсулотлар дизайнлари сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати. 
7.1.4АКТ ва ташкилий модел яратиш
(ICTs and organizational model creation)
Жаҳон иқтисодий форумиАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги,
Инновацион ривожланиш вазирлиги
  Сўровнома саволига ўртача жавоб: Мамлакатингизда янги ташкилий моделлар (масалан, виртуал жамоалар, масофадан ишлаш, телекоммутинг) яратишда АКТнинг имкониятини баҳоланг (1 дан 7 гача балл тизими асосида).
7.2Ижодий товарлар ва хизматлар  5,9101   
7.2.1Маданий ва ижодий хизматлар экспорти
(Cultural and creative services exports)
Жаҳон савдо ташкилоти
Тижорат мақсадларида савдо
Хизмат маълумотлар базаси
Маданият вазирлиги,
Туризм ва спорт вазирлиги,
“Ўзбекистон” МТРК
0950,0412019Маданий ва ижодий хизматлар экспортининг умумий савдодан улуши (Реклама, бозор тадқиқоти ва жамоатчилик фикрини ўрганиш хизматлари, аудио-видео соҳаларига тегишли хизматлар, маданий ва рекреацион хизматлар).
7.2.2Миллий характердаги бадиий фильмлар
(National feature films produced)
ЮНЕСКО статистика институтиКинематография агентлиги4,2474,182017Энг камида 60 минутдан иборат бўлган миллий характердаги бадиий фильмлар сонининг ҳар бир миллион 15-69 ёшдаги аҳоли сонига нисбати. 
7.2.3Кўнгилочар ва медиа маҳсулотлари бозори
(Entertainment and media market)
Price waterhouse CoopersМаданият вазирлиги,
Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги
   Кўнгилочар ва медиа соҳасидаги реклама ва истеъмол харажатларининг беш йиллик прогнозлари ҳар бир минг 15-69 ёшдаги аҳоли сонига нисбати.
7.2.4Нашриёт ва бошқа медиа маҳсулотлари
(Printing and publishing output)
Бирлашган Миллатлар ташкилотининг саноатни ривожлантириш ташкилотиАхборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги0,7790,672018Матбуот ва бошқа медиа маҳсулотлари хажмининг умумий ишлаб чиқаришга нисбати.
7.2.5Креатив тусдаги товарлар экспорти
(Creative goods exports)
БМТ Comtrade маълумотлар базасиМаданият вазирлиги,
Инвестициялар ва ташқи савдо вазирлиги,
Туризм ва спорт вазирлиги,
Савдо-саноат палатаси
0,2860,162019Креатив тусдаги товарлар экспорт ҳажмининг умумий савдога нисбати (Китоблар, коллексиялар, 100 ёшдан ошган буюмлар, газеталар ва даврий нашрлар, босма мусиқа, хариталар, расмлар, дизайнлар,тасвирий санъат маҳсулотлари, фотография ва фильмлар).
7.3Онлайн ижод  5,3122   
7.3.1Умумий юқори даражадаги доменлар (gTLD)
(Generic top-level domains (gTLDs))
ZookNIC Inc ташкилотиАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги01310,0532020Юқори даражадаги умумий доменлар сонининг ҳар бир минг 15-69 ёшдаги аҳоли сонига нисбати.
7.3.2Мамлакат коди акс этган юқори даражали доменлар (ccTLD)
(Country-code top-level domains (ccTLDs))
ZookNIC Inc ташкилотиАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги1,1823,772020Мамлакат коди (.uz) акс этган юқори даражали доменлар сонининг ҳар бир минг 15-69 ёшдаги аҳоли сонига нисбати.
7.3.3Википедиядаги таҳрирлар
(Wikipedia edits)
Wikipedia Foundation ташкилотиАхборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги23,711623,732020Йиллик википедия саҳифаларидаги таҳрирлар сонининг ҳар бир минг 15-69 ёшдаги аҳоли сонига нисбати.
7.3.4Мобил иловалар яратиш
(Mobile applications creation)
App Annie Intelligence ташкилотиАхборот технологиялари ва коммуникацияларини ривожлантириш вазирлиги099 2020Ишлаб чиқувчи компаниянинг бош офиси мамлакатда жойлашган мобил иловаларнинг Google Play ва AppStore дан юклаб олиниши сонининг ҳар бир миллиард АҚШ доллар ЯИМ ХҚПга нисбати.